Madelief - Bellis perennis
|
| ||
| Het madeliefje is een algemeen voorkomend plantje. Kinderen maken er kettingen van of kransen voor hun haar. Het is een klein plantje, tot 20 centimeter hoog. De bladeren staan in een rozet en zijn kort behaard, de middennerf is alleen zichtbaar. De bloemen staan op een behaarde steel in alleenstaande hoofdjes, met witte blaadjes die uit kunnen lopen naar roodachtig. De bloembodem is geel, de blaadjes staan in twee rijen. Het madeliefje kan goed tegen de kou, tot wel -17°C. ’s Nachts en bij regen sluiten de bloemen zich en overdag richt het zich naar de zon. | ||
| Vindplaats Het madeliefje kun je over de hele wereld (behalve in de tropen) vinden in graslanden, op hellingen en bossen, tot 2400 meter hoogte. | ||
| Naamgeving Meizoentje, koeienbloem, schapebloem, bleekveldbloempje, dijkbloempje, grasbloem, maetelieve, mariabloempje, meibloempje, meizuivertje, weidebloempje, junibloem.
| Bella perennis (bellis = mooi en perennis = overblijvend) | |
| De taal der bloemen | ||
| Postzegel |  | |
| In de keuken De blaadjes van het madeliefje werden vroeger als sla gegeten. Ook werden ze gekookt en als groente geserveerd bij vette, zware vleesgerechten. Tegenwoordig worden ze nauwelijks meer als groente gebruikt, maar doen de bloemetjes nog goede dienst als gezonde versiering op een salade of in de soep. De bloemknopjes worden wel gebruikt als kappertjes. Recept: Doe de bloemknopjes en evt. wat sjalotjes en peperkorrels in een glazen pot en overgiet dit met kokende witte-wijnazijn. Sluit de pot goed af, zet hem op de kop en laat afkoelen. Madeliefjes bevatten tot 30 mg. vitamine C per 100 g. | ||
Mythologie/geschiedenis
| ||
| Geneeskundig gebruik Verse blaadjes werden gekauwd als men last had van aften en mondontstekingen. Het madeliefje werd vroeger geassocieerd met oorlog, ze bloeiden op de strijdvelden en werden gebruikt om bloedende wonden te stelpen. | ||
|
| Sinds de 15e eeuw is het madeliefje bekend om zijn geneeskrachtige werking. De fijngestampte bloemen en verse bladeren stillen de pijn bij verstuikingen en kneuzingen. De kruisvaarders namen madeliefjes in gedroogde toestand mee om hun wonden mee te verzorgen. In de diergeneeskunde werd het gebruikt bij huidbeschadigingen, huidontsteking, builen en zwellingen. | |
| Vooral in de Middeleeuwen stond het madeliefje om de genezende werking in hoog aanzien, het werd gebruikt als middel tegen vermoeide ledematen, kropgezwellen, jicht, pijnlijke heupen en als vochtdrijvend middel. Als geneeskruid is het in onbruik geraakt, in de homeopathie is het nog steeds actueel. In de homeopathie gebruikt men een tinctuur van de bloeiende plant wegens de activerende werking op de spieren in de vaatwanden. Het wordt ingezet bij kneuzingen, blauwe plekken en bloeduitstortingen. Werkzame bestanddelen Saponine, etherische olie, slijmstof, bitterstof, organische zuren. Eigenschappen Aansterkend, bloedzuiverend, ontstekingsremmend, urinedrijvend, wondhelend, zweetdrijvend en het is een middel dat het ophoesten van slijm bevordert. | ||
| Recepten madeliefjeswijn | ||
| Tegen blauwe plekken, verstijving in de nek en bij allerhande winterkwaaltjes: Overgiet 50 gr madeliefjesbloemen met 1 liter witte wijn. Laat dit 4 weken trekken. Zeef en bewaar in een donkere glazen fles. Gebruik deze wijn als kompres. | Tegen bronchitis: Laat 20 gram gedroogde bloem en blad 5 minuten koken in 1 liter wijn. Zeef het mengsel en bewaar in een donkere glazen fles. Drink hiervan elke dag 2 kopjes. | |
