-

Klein hoefblad - Tussilago farfaro


Kleinhoefblad1

Klein hoefblad is een plantje dat ongeveer 30 cm. hoog wordt. Het bloeit vroeg in het voorjaar, in maart en april. Als het weer gunstig is kan het al in februari gaan bloeien.
Het klein hoefblad is een naaktbloeier; de plant bloeit eerst met goudgele bloemen, die wat lijken op de paardenbloem en pas daarna komt het blad. De bloemen zijn alleen geopend in de volle zon, als het regent zijn de bloemen gesloten. De ronde vorm van het blad heeft wel iets weg van een paardenhoef. De onderkant van het blad is grijsviltig.
Per plant worden ongeveer 3.500 zaden gevormd, die ongeveer 3 maanden kiemkrachtig blijven. Klein hoefblad is een overblijvende plant met sterke wortelstokken, die zich door verdeling door werktuigen sterk kunnen vermeerderen.

Vindplaats

Klein hoefblad komt vrij algemeen voor in Europa en in delen van Azië en Noord-Afrika. Het wordt wel een pioniersplant genoemd. Het voelt zich thuis op pas aangelegde gronden en je vindt hem dan ook langs pas aangelegde wegen.
Het groeit vaak op kleigrond en daar waar graan geteeld wordt is het een gevreesd onkruid.

Naamgeving

Dauwkool, Ezelspoot, Hoevenblaren, Paardehoef, Sinte-Katrijnskruid
De botanische naam Tussilago is afgeleid van tussis = hoesten en agere = verdrijven.

Bijenplant

Het klein hoefbladwordt bezocht door de diverse solitaire bijen: grasbij, vierbandgroefbij, koolzwarte zandbij, pluimvoetbij en tronkenbij.
Klein Hoefblad Bloem

Geschiedenis

  • Flius ane patrem was in de Middeleeuwen de naam van klein hoefblad. Het betekent: “ de zoon vóór de vader”; de gele bloemhoofdjes verschijnen al een tijd voor de bladeren.
  • Klein hoefblad werd gebruikt als verfstof, het gaf een geelgroene kleur.
  • Het werd gezien als een van de belangrijkste geneeskruiden bij aandoeningen als hoest, astma en bronchitis.
  • De Romeinen gebruikten de plant als genotmiddel door deze te roken in pijpjes.
  • Het roken van de plant werd aanbevolen aan mensen die leden aan astma.
  • De bladeren worden gebruikt als omslagen bij gewrichtsproblemen en reumatische aandoeningen.
  • Plinius raadde aan de bladeren van klein hoefblad te roken (op een vuurtje van cipreshout?), en de rook door een trechter in te ademen als middel tegen hoest.
In hoge doses of bij langdurig
gebruik is het kankerverwekkend.
Het bevat pyrrolizidine alkaloïden

De belangrijkste inhoudsstoffen

Slijmstoffen, tanninen, hars, inuline, kleurstoffen, etherische olie, anorganische zouten (kalium-, calcium-, zwavel- en ijzerzouten).

Tegen longaandoeningen

Een aftreksel van de bladeren en bloemen is heilzaam voor de bronchiën, bevordert het herstel van de weefsels en beschermt tere slijmvliezen tegen verdere irritaties. Voor het drinken goed filteren anders irriteren de kleine haartjes de keel.

Vierbloementhee

Klein hoefblad maakt deel uit van de “vierbloementhee” tegen borstklachten, dat is samengesteld uit zeven soorten: Klein hoefblad, Klaproos, Groot kaasjeskruid, Rozenkransje, Koningskaars, Heemst en het Maarts viooltje.

Siroop van hoefbladbladeren

De siroop is goed tegen longziekten en verslijmde luchtwegen.

Recept van Maria Treben:
In een aarden pot of een weckglas doet men afwisselend een laag bladeren en een laag rietsuiker. Men laat de inhoud zich zetten en vult het daarna bij, totdat de pot vol is. Dan sluit men hem goed af met drie lagen perkament of cellofaan en stopt hem, goed dichtgebonden, in de aarde van de tuin op een veilige plaats.
Klein Hoefblad Tekening Aangepast
Men legt een plank erover en dekt alles toe met aarde. De gelijkmatige warmte van de aarde doet een gistingsproces op gang komen dat na acht weken voltooid is. Dan graaft men de pot weer op en kookt de hoefbladsiroop één- of tweemaal op. Afgekoeld doet men deze siroop in breedhalzige flessen, die in de winter de beste remedie tegen griep is.Men gebruikt telkens een theelepel van deze siroop.

 


Terug naar het overzicht Plant van de maand